Column: Compassionate University of Meelevende Universiteit

19-11-2019

Dutch text only - Compassionate University of Meelevende Universiteit, dat is wat alle studenten en personeelsleden van onze universiteit verhopen, maar nog meer zouden kunnen ervaren bij verlieservaring, rouwverwerking of wanneer men ernstig ziek wordt of langdurig mantelzorger wordt.

Tekst: Luc Deliens en Joachim Cohen, Hoogleraar en Docent Palliatieve Zorg Onderzoek, VUB-UGent Onderzoeksgroep Zorg rond het Levenseinde.

Op 19 novemer 2019 wordt aan de Vrije Universiteit Brussel een nieuw kunstwerk “Troost” ingehuldigd, een heel mooi symbolisch initiatief van Caroline Pauwels, de VUB Rector. Het beeld Troost staat symbool voor de verbondenheid van de VUB community in momenten van verdriet én tegenslag. Het is bijgevolg niet exclusief een monument voor de overledenen. Het biedt ook een bezinningsplaats of gewoon een plek waar men kan praten, luisteren naar elkaar, mekaar ontmoeten om een moeilijk moment te helpen verzachten, om troost te vinden bij elkaar.

Het werk symboliseert de “troostende mens”, een troostend woord, een troostende daad waarvoor nog weinig ruimte is in de huidige jachtige samenleving en waarin we zeer onhandig zijn. We vinden het moeilijk om hulp te vragen, maar evenzeer om hulp te bieden. In ons dagelijks leven aan de universiteit hebben we vaak geen tijd meer voor elkaar. Studeren of werken aan een universiteit betekent vaak een druk tot presteren en uitblinken. Maar presteren en uitblinken kan maar in een omgeving die ook meelevend is tijdens ingrijpende momenten en ervaringen in het leven. Meer dan ooit wanneer een diagnose werd gekregen van een levensbedreigende ziekte, wanneer men zelf in een zwaar zorgtraject zit of men intensief mantelzorg biedt aan een naaste, wanneer het overlijden van een ouder, kind, of vriend moet worden verwerkt. Begrip en hulp van een medemens, de medestudent, de assistent, de prof, het diensthoofd of de administratie zijn dan cruciaal voor ons welzijn en geluk.

De inhuldiging van het kunstwerk Troost op 19 november is dan ook veel meer dan een symbolische erkenning van het belang van meelevendheid op een plek van studie en werken. Ze gaat gepaard met een stellige verbintenis van de VUB:  de Rector en de Voorzitter van de Raad van Bestuur ondertekenen die dag de Intentieverklaring Meelevende Universiteit.  De VUB verbindt zich ertoe vanaf die dag de eerste compassionate university in Europa en de tweede wereldwijd te worden. Dit wordt een mijlpaal in de geschiedenis van onze alma mater. De intentieverklaring om een meelevende universiteit te worden is een totaalbenadering waarbij de VUB zich verbindt tot een aantal concrete veranderingen en acties.

Ze wil haar eigen beleid naar personeel en studenten herzien, zodat situaties van verlieservaring, rouwverwerking, ernstige ziekte of langdurige mantelzorger beter worden erkend en ondersteund. Ze wil werken aan een cultuur en omgeving waarin deze situaties door de leden van haar gemeenschap kunnen worden besproken en er gepast wordt op gereageerd. Ze wil informatie uitwisselen en vorming geven aan haar gemeenschapsleden om de basale attitudes, kennis en vaardigheden om om te gaan met deze situaties te bevorderen. Ze zal dat onder meer doen door binnen de universitaire gemeenschap goede voorbeelden van meelevendheid die reeds plaatsvinden binnen de universiteit te delen.

De VUB wil ook spontane en creatieve activiteiten van studenten of werknemers gericht op het bevorderen van meelevendheid maximaal faciliteren. Het reeds bestaande aanbod van gezondheidsdienstverlening en psychosociale diensten zal men beter trachten te ontsluiten en af te stemmen op de algemene bevordering van meelevendheid van de VUB gemeenschap. Het totaal van deze actiedomeinen moet van de VUB een aangenamere en warmere studeer- en werkomgeving maken.

Ook het onderzoek aan de VUB zal hierbij een belangrijke rol spelen. De Onderzoeksraad van de VUB heeft zopas 550.000 euro vrijgemaakt om een interdisciplinair expertisecentrum meelevende gemeenschappen (compassionate communities) te ontwikkelen. De meelevende universiteit biedt een interessante mogelijkheid aan dit expertisecentrum als een proeftuin waarin spontane acties ter bevordering van meelevendheid kunnen worden ontwikkeld, bestudeerd en geevalueerd. Daarmee zal de universiteit unieke wetenschappelijke expertise opbouwen die nergens anders in de wereld aanwezig is. Hopelijk zullen er velen volgen en komen ze binnen enkele jaren massaal afgereisd naar de VUB om de werking van onze meelevende universiteit te komen bestuderen.

 
Share this
Deel dit bericht